GenelGüncelSağlık

Coronavirüs Aşısı (Biontech-Sinovac) Yan Etkileri Nelerdir?

Çin’de ortaya çıkan ve tüm dünyaya yayılan Kovid-19 halen can almaya devam etmekte. Dünya Sağlık Örgütü Coronavirüse karşı korunmak için tedbirlerin yanısıra aşı olmayı tavsiye ediyor. Ancak yeni tip koronavirüse karşı geliştirilen aşılara karşı insanlar tereddütlü yaklaşmakta. Özellikle fısıltı gazetesi kaynaklı yalan yanlış bilgiler insanların aklını iyice karıştırılır hale geldi. Özellikle sosyal medyada dönen kaynağı belli olmayan bilgi karmaşası insanları endişeye düşürdü. Corona aşısı yan etki yapar mı? Covid-19 aşısı yan etkileri nelerdir? Yan etkiler ne zaman geçer? Çocuklara coronavirus aşısı yapılmalı mı? Tüm merak edilenleri sizler için derledik…

Coronavirüs tüm dünyada can almaya devam etmekte. Virüsün mutasyon geçirmesi de pandeminin uzamasına sebep oluyor. Pandeminin bitmesi, insanların normal hayatına geri dönmesi için tedbirler ve  aşı büyük önem taşıyor. Ancak hastalığın yeni olması dolayısıyla aşıların da yeni olması insanları korku içinde olmasına neden oluyor. Birde kaynağı belirsiz yalan yanlış, bilimden oldukça uzak bilgi kirliliği işin içine girdiği için insanlar daha da endişeye düşüyor. Dünya Sağlık Örgütü başta olmak üzere işin ehli bilim insanları, doktorlar mutlaka aşı olmayı tavsiye ediyor.  Ancak coronavirus aşıları bazı bünyelere yan etki edebiliyor.  Bu yan etkiler çoğunlukla oldukça hafif olarak seyrediyor. Ülkemizde Biontech ve sinovac olmak başta olmak üzere üç çeşit aşı uygulanıyor.  Coronavirüs aşısı yan etkileri şunlardır…

Biontech  Aşısı  Nedir, Hangi Ülkenin ?

Bu aşıyı bulan iki bilim insanının Türk olması aşıyı bizim için ayrı bir yere koydu. Aşıyı bılan bilim insanları Türk olsa da Biontech aşısı Almanya’da üretilen bir aşıdır.

Pfizer-BioNTech mrna tabanlı bir aşıdır.   mRNA yöntemi  virüsün genetik yapısının kopyalanmasına dayanan, klasik aşıdan farklı olan bir yöntemdir.Yani aşı, hücrelere giriyor ve hücrelerin koronavirüste bulunan spike ‘diken’ proteinini üretmesi için talimat veriyor. Bunun sonucu vücudun bağışıklık sistemi devreye giriyor ve yabancı gördüğü bu proteine karşı antikor üretmeye başlıyor.  Ayrıca enfekte olmuş hücreleri T hücrelerinin yok etmesini sağlıyor.

Aşı sonrası korona olması durumunda T hücreleri ve antikorlar hastalıkla kolaylıkla savaşabiliyor.

Biontech, araştırmalarda  yüzde 90 koruyucu olduğu saptanan bir aşıdır. Aşı oldukları halde bulaş gerçekleşen insanların hastalığı oldukça hafif atlattığı tespit edilmiştir.

Biontech Aşısının Yan Etkileri

  •  Alman aşısı olarak da bilinen Biontech aşısının en sık görülen yan etkisi enjeksiyon yapılan bölgede ağrı meydana gelmesidir. Aşı yapılan kolda ağrı meydana gelebilir. Özellikle aşı yapılan kolu yukarı kaldırma gibi hareketlerde ağrı hissedilebilir.
  • Aşı uygulanan bölgede hassaslık oluşabilir, dokunulduğunda ağrı ve acı hissedilebilir.
  • Bazı kişilerde enjeksiyon bölgesinde kızarıklık, hafif şişlik-ödem, sertlik meydana geldiği tespit edilmiştir. Görülen en yaygın yan etkiler bunlardır.
  • Bazı kişilerde uyku yapabilir.
  • Biontech aşısının görülen yan etkilerinden biride yorgunluktur. Aşı sonrası vücutta halsizlik, kırgınlık oluşabilir. Aşı yapılan kişilerin yüzde 63’ü bu şikayette bulunmuştur.
  • Baş ağrısı, eklem ve kas ağrısı görülen diğer yan etkilerdendir. Bu yan etkiler çoğunlukla bir gün içinde kendiliğinden geçer.
  • Nadir olarak aşı bölgesinde döküntü, büyük kırmızı lekeler, farklı cilt semptomları görülebilir. Özellikle alerjik bünyelerde bu semptomlar meydana gelebilir. 
  • Aşı sonrası titreme, ateş gibi gribal belirtiler görülebilir. 
  • Aşının içinde bulunan maddelere karşı alerjisi olanlara alerji yapabilir.
  • Kusma ve ishal de nadir görülen yan etkiler arasındadır.
  • Aşının yüz felci gibi ciddi yan etkisi olabileceği araştırılmaktadır. Aşı sonrası 4 kişi yüz felci geçirmiştir, ancak yapılan araştırmalar biontech aşısının yüz felci yaptığına dair kesin bir kanıt bulamamıştır.

Biontech Aşısı Yan Etkilerine Ne Yapmalı?

Aşı sonrası meydana gelen yan etkiler çoğunlukla kısa sürelidir. Enjeksiyon uygulanan kolda ağrı, kızarıklık meydana gelebilir. Bu şikayeti gidermek için bölgeye soğuk uygulama yapılabilir. Ancak bölgeye doğrudan buz değdirilmemelidir, mutlaka koruyucu bir beze sarılarak soğuk uygulanmalıdır. Soğuk suya batırılmış bez bölgeye uygulanabilir. 

Ağrı kesici ilaçlar alınabilir.  Su tüketimine dikkat edilmelidir, bol bol su içilemlidir, özellikle halsizlik için su önem taşır.

Biontech Aşısının Yan Etkileri Ne Zaman Geçer?

Aşının yan etkileri kişiden kişiye farklılık gösterir. Kol ağrısı, yorgunluk, kas ve eklem ağrısı, baş ağrısı en sık görülen yan etkilerdir. Bu yan etkiler bazı kişilerde bir günde bazı kişilerde ise birkaç gün içinde geçer. Sağlık Bakanlığı’nın belirttiği bu yan etkiler dışında görülen herhangi bir durum için mutlaka doktora gidilmeldir. Geçmeyen inatçı ağrılar için de doktora başvurmak gerekir.

Bu aşı 2 doz yapılması gereken aşılardandır. Aşının yan etkileri 2. doz sonrası biraz daha şiddetli görülebilir.

Biontech Aşısı Kalpte Hastalığa Neden Olur mu?

Biontech aşısı için en sık merak edilen konuların başında “aşının kalpte kalıcı hastalık yapıp, yapmadığı.” 

Amerika Birleşik Devleti’nde  Biontech aşısı gençlere de uygulanmakta.  16-24 yaş arası gençlerde aşı sonucu kalp zarı iltihabı ve kalp kası iltihabı görüldüğü tespit edildi.

Ancak bu durumun görülme oranı bir milyonda 16. Gençlerde görülen bu yan etkiler kısa sürede tedavi edildiği ve kalıcı hasara yol açmadığı, geçici bir yan etki olduğu yapılan araştırmalarla tespit edildi.

Biontech Aşısı Kısırlık Yapar mı?

Halk arasında dönene haberlerin başında “aşının kısırlık yaptığı” iddiası gelmekte. Uzmanlar aşının kısırlık yaptığı haberinin spekülasyon olduğunu, bilimsel olarak bir bulgu bulunmadığını açıklamakta.

Alerjisi Olanlar Biontech Aşısı Yaptırabilir mi?

İngiltere alerjik bünyesi olan, vücudu ağır alerjik tepki gösteren kişilere Biontech aşısını tavsiye etmemekte.

Alerji geçmişi olan kişiler uzman bir doktor tavsiyesi üzerine aşı tercihi yapmalıdır. Alerji geçmişi olan kişiler mutlaka donanımlı bir hastanede aşısını olmalıdır.

Biontech Kan Pıhtılaşması Yapar mı?

“Biontech kan pıhtılaşması yapar mı?” Sorusu insanların aklını karıştırmaktadır..  Sağlık Bakanlığı Türkiye’de uygulanan hiç bir aşının pıhtı yapma riski olmadığını açıklamıştır.

Sinovac Aşısı Nedir, Hangi Ülkenindir?

Sinovac, Çin’de üretilen bir aşıdır. Aynı zamanda Türkiye’de ilk uygulanan aşı türüdür.  Biontech gibi Sinovac aşısı da iki doz uygulanır. Çin aşısı olarak bilinen Sinovac, inaktif bir aşı çeşididir.

İnaktif aşılarda virüs gereği kadar üretilir ve öldürülerek inaktif edilir. Ardından vücuda enjekte edilir. Bilinen klasik aşı yöntemidir. Sinovac aşısının korunurluğu yüzde 80 olarak açıklanmıştır.

Sinovac Aşısının Yan Etkileri Nelerdir?

  • Yorgunluk
  • Baş ağrısı, eklem ve kas ağrısı
  • Enjeksiyon yapılan bölgede ağrı, kızarıklık ve şişlik
  • İshal, kusma, üşüme
  • Nadiren alerjik reaksiyon

Korona Aşısı Sonrası Kan Sulandırıcı Kullanılmalı mıdır?

Türkiye’de uygulanan koronavirüs aşıları kan pıhtılaşması yapmadığı açıklandı.  Bu nedenle aşı öncesi yada aşı sonrası kan sulandırıcı alınması tavsiye edilmiyor.

Doktor tavsiyesi üzerine başka bir hastalık için kan sulandırıcı kullanan kişiler ilaçlarını almalarında bir zarar yoktur.

Çocuklar Korona Aşısı Olmalı mı

Türkiye’de aşı yapılması gereken yaş grubu gençlere kadar indi. Ancak çocuklar ve gençlere aşı yaptırmak konusunda ailelerin bazı endişeleri bulunmakta.

ABD, Avrupa Birliği ve Kanada gibi ülkeler Biontech aşısının  12- 25 yaş aralığı çocuklar ve gençler üzerinde kullanımına onay verdi. 

Çocuklara korona aşısı gerekliliği halen bilim dünyası tarafından araştırılmakta. Bu konuda kesin bir gereklilik şu an için söz konusu değil. Biontech 11 yaş altı çocuklar için aşı çalışmalarını sürdürmekte. Ancak diğer aşılar için bir bulgu bulunmamakta.

Ancak kronik hastalığı olan,  hastalık nedeniyle bağışıklığı güçlü olmayan çocuklara Covid-19 aşısı önerilmektedir.

Korona Aşısı Ne Kadar Korur?

Tercih edilen aşı çeşidi ne olursa olsun mutlaka tüm dozları yapılmalıdır. “Aşı oldum, hasta olmam” düşüncesi oldukça yanlıştır. Korona aşısı olan kişiler maske, mesfa gibi tedbirlere dikkat etmesi gerekir. Aşı olan kişiler de Covid-19 olabilir, ancak çok daha hafif atlatır.

Koronavirüs Geçiren Kişiler Aşı Olmalı mıdır?

Corona geçiren kişiler bir müddet hastalıktan korunur. Ancak hastalığı geçiren kişilerin ne kadar süre korunduğu kişiden kişiye değişir. 

Hastalık geçiren kişilern ne kadar uzun süre korunduğu tam olarak saptanmamıştır.

Hastalık geçiren kişiler de aşı olmalıdır. Hastalıktan ne kadar süre sonra aşı olunması gerektiği antikor seviyesine göre hekim gözetiminde belirlenir.

Kimlere Coronavirus Aşısı Yapılmaz?

Coronavirüs aşısı için kişinin genel sağlığı sağlıklı olmalıdır.

Halazırda Covid-19 pozitif olanlar, Grip olanlar, ateşli hastalık halinde olanlar, soğuk algınlığı olanlar hastalık durumunda iken aşı yaptıramaz.  Karantinada olan kişiler karantina süresi bitmeden aşı olamaz. Karantina süresi bitiminde sağlık durumları iyi ise aşı olabilirler.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu